Trong hoạt động sản xuất công nghiệp, bên cạnh các loại rác thải thông thường có thể tái chế thì việc quản lý chất thải nguy hại luôn là bài toán đòi hỏi sự cẩn trọng tối đa từ các doanh nghiệp. Việc mơ hồ trong định nghĩa và không nhận biết đúng loại rác này không chỉ gây ô nhiễm môi trường sản xuất mà còn khiến nhà máy đứng trước nguy cơ bị xử phạt hành chính rất nặng. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất và cách phân loại chính xác nhóm rác thải đặc thù này.
Định nghĩa chất thải nguy hại là gì?
Chất thải nguy hại là loại chất thải có chứa các hợp chất hoặc thành phần mang đặc tính nguy hiểm trực tiếp như độc hại, dễ cháy nổ, ăn mòn, hoạt động hóa học mạnh hoặc dễ lây nhiễm. Những đặc tính này nếu không được kiểm soát tốt sẽ gây nguy hại cấp bách cho sức khỏe con người, làm suy thoái hệ sinh thái và gây ô nhiễm nghiêm trọng đến nguồn đất, nước ngầm xung quanh.
Khác hoàn toàn với rác thải công nghiệp thông thường, chất thải nguy hại bắt buộc phải được quản lý theo một vòng đời khép kín và nghiêm ngặt từ khâu phát sinh, phân loại tại nguồn, lưu giữ tạm thời cho đến khâu vận chuyển bằng xe chuyên dụng và tiêu hủy tại các nhà máy có giấy phép hợp pháp do Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp.
.jpg)
Cách nhận biết chính xác chất thải nguy hại qua đặc tính lý hóa
Để xác định một loại rác thải tại xưởng có thuộc nhóm nguy hại hay không, bộ phận quản lý môi trường và các cơ quan chức năng thường dựa vào 4 đặc tính lý hóa cơ bản sau đây:
• Tính dễ cháy: Là các chất thải tồn tại ở dạng lỏng có điểm chớp cháy thấp (thường dưới 60°C), hoặc các chất rắn có khả năng tự phát hỏa do ma sát, hấp thụ độ ẩm trong điều kiện lưu kho thông thường. Ví dụ thực tế gồm các loại dung môi hữu cơ đã qua sử dụng, sơn mài thải, cồn công nghiệp và xăng dầu loại bỏ.
• Tính ăn mòn: Là các chất thải lỏng hoặc dung dịch có tính axit mạnh hoặc kiềm mạnh, có khả năng ăn mòn bề mặt thiết bị hoặc gây tổn thương nghiêm trọng cho da khi tiếp xúc trực tiếp. Quy chuẩn kỹ thuật xác định nhóm này dựa trên độ pH (độ pH ≤ 2, hoặc ≥ 12,5). Ví dụ như axit thải từ bể xi mạ, nước kiềm tẩy rửa máy móc hay dung dịch axit bên trong bình ắc quy cũ.
• Tính phản ứng: Nhóm chất thải này vốn dĩ không ổn định, rất dễ xảy ra các phản ứng hóa học mãnh liệt với nước hoặc không khí để sinh ra nhiệt lượng lớn, khí độc hoặc có khả năng gây nổ trong điều kiện nhiệt độ phòng thông thường. Điển hình là các hợp chất chứa xyanua, sunfua dôi dư từ phòng thí nghiệm hoặc khâu tẩy mạ kim loại.
• Tính độc: Chất thải chứa các kim loại nặng hoặc hợp chất hữu cơ độc hại vượt ngưỡng an toàn cho phép. Nếu bị chôn lấp sai quy trình, các chất độc này sẽ rò rỉ ra nguồn nước ngầm, gây nhiễm độc mãn tính cho sinh vật và con người. Ví dụ như linh kiện điện tử chứa chì, thủy ngân, hoặc bùn thải từ hệ thống xử lý nước thải công nghiệp.
.jpg)
Các loại chất thải nguy hại phát sinh phổ biến trong sản xuất
Tại các nhà máy, xí nghiệp hoặc xưởng cơ khí, chất thải nguy hại xuất hiện rất thường xuyên ở nhiều công đoạn vận hành. Doanh nghiệp có thể dễ dàng nhận biết chúng thông qua các mặt hàng thực tế sau:
– Vật liệu dính thành phần nguy hại: Giẻ lau dính dầu nhớt máy, găng tay bảo hộ dính hóa chất, vỏ bao bì bằng nhựa hoặc sắt dính sơn, keo dán công nghiệp dôi dư.
– Thiết bị lưu chứa hóa chất cũ: Các loại thùng phuy sắt, vỏ can nhựa đựng dung môi trống sau khi đã sử dụng hết hóa chất bên trong.
– Rác thải điện tử và linh kiện thải: Bo mạch điện tử hư hỏng, pin cũ, bình ắc quy chì thanh lý và bóng đèn huỳnh quang thải (có chứa hơi thủy ngân bên trong).
– Hóa chất và dầu mỡ loại bỏ: Dầu bôi trơn máy móc dôi dư, nước thải chứa hóa chất tẩy rửa bề mặt kim loại, mực in hỏng từ khâu đóng gói bao bì.
.png)
Việc nhận biết chính xác các loại chất thải nguy hại này là bước đầu tiên giúp doanh nghiệp xây dựng quy trình phân loại sạch tại nguồn, chuẩn bị tốt cho công tác thu gom và xử lý an toàn về sau.
CÔNG TY TNHH MTV MÔI TRƯỜNG GIA PHÚC PLASTIC
Địa chỉ: Số 28 Đường Tân Thiều, Khu phố Tân Hiệp, Phường Tân Đông Hiệp, TP Hồ Chí Minh
Hotline: 0944 234 423 - 0971750099 (Mr Thanh)
Email: ctymtgiaphucplastic@gmail.com
Website: thugomxulychatthaibinhduong.com
